داكتر سپنتا؛ الگوي موفق در فرايند اصلاحات در وزارت خارجه
با تاكيد بر مؤلفههاي عدالتورزي و شايستهسالاري
لطيف نظري
دو اصل عدالت و شايسته سالاري، گم شدة افغانستان است. بسياري از مشكلات و نارساييهاي كنوني محصول عدم شايستگي و بيعدالتيهاي گذشته است. در حوزه سياست خارجي و وزارت امور خارجه نيز در بسياري موارد در گذشته با بي عدالتي و فقدان شايسته سالاري در اداره مواجه بودهايم. شيوة نامطلوب و به دور از عدالت متوليان پيشين وزارت امور خارجه نسبت به برخي اقوام و كارمندان وزارت امور خارجه ناقض حق آنان در تعيين سرنوشتشان تلقي شده و انديشة مشاركت ملي را خدشهدار ساخته بود.
با گام نهادن داكتر سپنتا در حوزه سياست خارجي همچنان كه از وي انتظار ميرفت تغيير اساسي در شيوة برخورد با كارمندان داخل وزارت و جلب و جذب افراد بيرون از وزارت رونما گرديد. او توانست تغييرات بنيادين را در وزارت امور خارجه پديد آورد كه در اين ميان مسائل مربوط به عدالت مداري و شايسته سالاري جايگاه خاصي دارد.
در حال حاضر وزارت امور خارجه افغانستان چهره متكثر ملي را به تصوير ميكشد و نخبگان كلية اقوام حضور خود را در وزارت امور خارجه و حوزه سياستگذاري خارجي احساس ميكنند. اين مسأله در جامعة افغانستان به دليل عشيرهاي بودن جامعه، از اهميت فراوان برخوردار است و موجب ميشود تا بسياري از حساسيتهاي سياسي و اجتماعي تقليل يابد.
برخورد انحصار گرايانه و عاري از عدالت و شايستگي در جلب و جذب افراد براي افغانستان عاملي تهديدآميز محسوب ميشود و منافع ملي را مورد تهديد قرار ميدهد. بر اين اساس، زماني كه داكتر سپنتا به عنوان وزير در وزارت امور خارجه تعيين شد، چشمها به سوي او دوخته شد تا با آغاز روند اصلاحات در وزارت امور خارجه و بازنگري عميق در شيوههاي پيشين، بتواند بنياد يك ادارة سالم و به دور از تبعيض را ايجاد نمايد.
تعقيب شيوة عدالت محوري و شايسته سالاري در عزل و نصب افراد يكي از افتخارات وزارت خارجه افغانستان در دورة جديد به شمار ميرود. اسلوب نصب افراد در پستهاي مختلف وزارت امور خارجه و تقرريهاي كارمندان در نمايندهگيهاي سياسي نوعاً بر بنيادهايي قرار دارد كه تكميل كننده يك سيستم عدالت مدار و شايسته سالار به حساب ميآيد.
اين حقيقت بنيادين بر فلسفه سياسياي استوار است كه به موجب آن شايسته سالاري و توسعه دستگاه ديپلوماسي پديدارهايي جدايي ناپذير و به هم پيوستهاند. در قلب سياست خارجي افغانستان اين فرض وجود دارد كه دستگاه سياست گذاري خارجي كشور از رهگذر جذب افراد متخصص و توانمند بايد خود را در برابر تهاجمات سياسي و تدريجي نظامهايي كه ميكوشند نظام نوپاي دموكراتيك افغانستان را بر اندازند و يا تضعيف نمايند، حفظ كند.
بر مبناي اين فرض، شيوة جذب افراد در داخل وزارت امور خارجه و منصوب نمودن آنان در نمايندهگيهاي ديپلوماتيك بر بنياد اصل شايستگي و تخصص صورت ميگيرد تا آنان بتوانند از طريق توسعه روابط نيك با دولتهاي مقيم، مانع تخريب چهرة نظام سياسي كشور در محافل بينالمللي گردند. در واقع اين مرحله از حيات بينالمللي افغانستان مشحون از چالشها و پيچ و خمهاست و تعريف جايگاه افغانستان در دنياي جهاني شده، از اهميت به سزايي برخوردار است. از اين رو ريختن طرحي نو براي اداره روابط خارجي كشور و انتصاب افراد توانا و كارشناس در مراكز تصميمگيري، بسيار مهم و پرارزش ميباشد.
در اين راستا وزارت خارجه كشور به دور از نگرشهاي سمتي، گروهي، تنظيمي، زباني و قومي عمل كرده و تنها معيار شايستهگي، درك و لياقت افراد را مد نظر قرار داده است. البته نميتوان منكر مشكلات حتي در حوزه توجه به "اصل شايسته سالاري" بود؛ اما بايد به اين نكته نيز دقت كرد كه نميتوان كلية نقايص و آسيبهاي برجا مانده از چند دهه را در طول يك سال بر طرف ساخت. آنچه حايز اهميت است اين نكته است كه اراده جدي براي تعقيب سياست شايسته سالاري و عدالت محوري در وزارت خارجه وجود دارد.
در راستاي تداوم همين پاليسي، داكتر سپنتا شمار قابل توجهي از سفيران افغانستان را كه بعضاً بيش از ده سال در خارج سپري كرده بودند و كسي جرأت تغيير و تبديل آنان را نداشتند در مركز فراخواند و به جاي آنان سفراي جديد را منصوب كرد. اين مهم مورد توجه مردم افغانستان و حلقات روشنفكر كشور قرار گرفت. زيرا سفارت خانههاي افغانستان براي نخستين بار است كه از سلطة افراد خاص كه بعضاً تغيير ناپذير شده بودند، خارج ميگردد و مردم افغانستان احساس ميكنند كه وزارت خارجه كشور بازتاب دهنده آمال و آرزوهاي ديرين كلية شهروندان اين سرزمين است.
وزارت خارجه به منظور تحقق عدالت، بيش از هشتاد كارمند وزارت را كه سالها از نظر افتاده بودند، به نمايندهگيهاي افغانستان در خارج اعزام كرد كه در نوع خود كاري ارجمند و قابل تحسين به شمار ميرود. در تعقيب همين سياست، 17 كرسي در سطح سفير تغيير خورده و افراد شايسته به عنوان سفير در نمايندهگيهاي سياسي افغانستان در كشورهاي مختلف منصوب شدند. همچنين 55 كارمند ديگر از خارج به افغانستان فرا خوانده شدند.
به اين ترتيب ميتوان گفت كه اين دستاوردها در جامعهاي چون افغانستان كه با مشكلات و فشارهاي عديدهاي از داخل و خارج مواجه است نبايد كاري سهل ارزيابي گردد. سزاوار است ملت افغانستان اين تحولات را به ديدة قدر بنگرد و افرادي را كه در اين عرصه تلاش ميورزند، تحسين و مورد احترام قرار دهند. البته ترديدي نيست كه قلمهاي آزاد، حقايق را خواهد نوشت و جايگاه شايستهاي را براي خدمتگزاران متهور ثبت تاريخ خواهد ساخت.
نظرات
26 دیدگاهداكتر سپنتا؛ الگوي موفق در فرايند اصلاحات در وزارت خارجه
برادر محترم نآقای نظری؟ سوالیه رابخاطری گذاشتم که شما خدای ناخواسته خودآقای سپنتا ویاداوود مرادیان ویا نظاق آقای سپنتا نباشید. متاسافنه در سیستم قانونگذاری افغانستان نواقصی موجود است که ازمواد آن میشود در قضایا نعبیروتفسیر متفاوت کرد.اینجا گنجایش نوشتن زیاد ندارد تادرمورد موضوع سلب صلاحیت آقای سپنتا بحث نمایم.متاسفانه آقای سپنتا باوجود روشنفکربودن بنابر اشتباهات خودش درکابینه آقای کرزی اولین شخصی است که بی حد مورد ضرب شمشیرروسنفکران قرارگرفت اگرارزشش راداشته باشم من نیزخودراروشنفکر میدانمبامخالفان آقای سپنتا هیچنوع ارتباطی ندارم دررابطه به اصلاحات منفی دروزارت خارجه درآینده نزدیک سعی خواهم کرد فاکت واراین موضوع رابه بررسی گرفته از طریق سایت آذاد کابل پرس? خدمت شماوسادرهموطنان عزیزعلاقمند تقدیم نمایم باعرض حرمت
داكتر سپنتا؛ الگوي موفق در فرايند اصلاحات در وزارت خارجه
سپنتا هر چه که بود، حالا وزير خارجه افغانستان نيست. همان پارلمان دست نشانده اجنبی که به وی رای اعتماد داده بود، رای خويش را پس کرفت. اينکه در پروسه بس کرفتن رای اعتماد از سپنتا، طرزالعمل پارلمان مراعات کرديده است يا خير، اين موضوع داخلی پارلمان است. و در همان زمان رای دادن هم طرزالعمل ها به صورت درست عملي نه شده بودند.
هر انسان نورمال و هر سياست مدار ديکر در چنين شرايط خود را زيادتر ازين مسخره نمی کرد و خودش استعفی خود را پيش ميکرد. من فکر ميکنم که اکر سپنتا هم از خود اراده آزاد ميداشت، همين کار را ميکرد.
سپنتا در سابق يکی از مخالفان سرسخت دولت کرزی به حساب ميرفت از نظر عقيدوی و افکار سياسی نميتوانست با دولت مزدور و مفسد کرزی همکار باشد. چون متاسفانه سپنتا در شکار دستکاه های جاسوسی بيکانکان قرار داشت، بدون خواست خودش از جانب دستکاه استخباراتی خارجی به خاطر حفظ منافع کشور های معين خارجی در وزارت خارجه مقرر کرديد. حالا هم اکر خودش بخواهد يا نخواهد، دستکاه اطلاعاتی خارجيکه نامبرده را فيلسوف و وزير خارجه ساخته و بالايش سرمایه کداری زياد نموده است، نميخواهد که بدون کدام امتياز ديکری وی را از وزارت خارجه دور نماید. البته بعد از يک معامله مناسب با کشور های رقيب اين کار صورت خواهد کرفت.
سپنتا خودش حتما خوب ميفهمد که همين حالا وزير خارجه برحال افغانستان نيست و کار که اکنون ميکند یک لجاجت و سرتمبکی بی مانند است!
داكتر سپنتا؛ الگوي موفق در فرايند اصلاحات در وزارت خارجه
man qabl az hama khedmat hamwatanan azizam arz midaram ta dar yad dasht hai wazen khod adab Qalam ra marat kunand Aqai Espanta ham yak Afghan ast wa darai tahselat akademik wa Almi. ma bayad bedanim ke barai har pisha Pishawar zarorat ast ba zamindari Dehqan,ba Maldari chopan, ba Baghdari baghban ,ba kar takhnik Mikhanik , ba shefakhana Duktor,ba Jang Afsar wa sarbaz,ba talim wa tahsel Astaz,wa ghira dar har jai muqam Ansan bodan Afghan bodan wa Ahl kar bodan bayad mad nazar bashad .muqamat Dowlati barai har afhan marifat Afghan bodansh wa manafi watan azizash mad nazar bashad na manafi grohi ,hezbi,samti,zabani ,qawmi,,wa ya zadoband hai bironi .hal chughl az Aab baramada malom mi shawad ke keshawar hai hamsaya ham ba har bahana ke ba goya kumak karadand gharaz dashtant, wa hal ham gharaz darand .in ha ham manand qudrat hai buzrg chashm ba Aab ma ,Zamin ma Madan ma ,Farhang ma Ghuror muli wa mazhabi ma wa da ha dashta hai digar mardum Afghan darand ke ta hanoz ma shayat dark nakarda bashem.in hamsaya ha ke hal az junob gharb ,shamal wa sharq kushwar ma ba grop hai mukhtalif mazdor salah mi frestand ke goya dar muqabel Ashghalgaran bejangand, khod inha mazdor hamin Ashghalgaranand . in ha mi khahand ke Afghan ha Mazdor Mazdoran bashad. az hamin khater ba har mushkel tarashe ba takhrib kari dast mi zanand wa az sadagi wa kam malomati Afghan ha sod mi barand. beguzared ta tol umr ghash kotah bashad.
wasalam
داكتر سپنتا؛ الگوي موفق در فرايند اصلاحات در وزارت خارجه
برادر اجمل طبق قانون اساسی و رای ستره محکمه داکتر سپنتا وزیر خارجه قانونی افغانستان است
داكتر سپنتا؛ الگوي موفق در فرايند اصلاحات در وزارت خارجه
برادر عزيزم غوث !
اکر از اين بکذریم که آب زږرمندان سربالا ميرود، و اينکه امروز ناتو و ساير قوت های خارجی در افغانستان حکومت ميرانند، که طبعا ميتوانند حد اقل برای مؤقت اجنت های راست و چپ و کروکانان مزدور خويش را در قدرت نکهدارند، از نظر حقوقی، دموکراسی و نقش پارلمان در اداره دولتی ديکر مطابق قانون اساسی تحميلی، مطابق فيصله شورای ملی دست نشانده همين زورآوران ناتو، و فيصله ستره محمکه و یا امر رئيس جمهور قانونا و اصولا و شرعا و سنتا سپنتا ديګر وزير خارجه افغانستان نيست!
اينکه سپنتا ديکر وزير خارجه نيست، از لحاظ همين قانون تحميلی اساسی افغانستان و تعامل مروج دولتداری، هيچ کونه سوال نميتواند مطرح شود. ولی ميتواند بهانه ای از طرف زورداران و دليل عوامفريبانه برای بازی دادن مردم بيچاره افغانستان جستجو کردد، تا سپنتا را به حيث وزير در چوکی نکهداری نمایند.
آيا در کل افغانستان هيچ کسې ديکرې نيست که به عوض سپنتا به امور وزارت خارجه کماشته شود؟ آيا افغانستان آنقدر به فقر شخصيت مواجه است؟ يا اينکه حاکمان زورمند و حمايتکران خارجی شان شخصيت های مستقل ملی و سياستمداران کاردان ملت ما را نمی شناسند و يا نمې خواهند بالای أآن ها حساب کنند؟
و چرا تنها سپنتا؟ بخاطر که نوکر بهتر ازوی را هنوز نيافته اند؟ يا...
داكتر سپنتا؛ الگوي موفق در فرايند اصلاحات در وزارت خارجه
اجمل جان در اروپا زندهگی میکنی اما قانون مدار نیستی بالاتر از دادگاه عالی خو نداریم بالاتر از ریس جمهور انتخابی که نداریم بیا حق را قبول کن
داكتر سپنتا؛ الگوي موفق در فرايند اصلاحات در وزارت خارجه
غوث جان! با وجود آنکه آقای اجمل در غرب زندگی میکند، قانون رابسیار دقیق ودرست درک نموده است ومیداند واین شما هستید که یا قانون را نمی دانید یا تعصب جاهلانه ای تان در حمایت از اسپنتای نا دموکرات نمی گذارد تا قانون را درست بخوانید ودرک نمائید.
داكتر سپنتا؛ الگوي موفق در فرايند اصلاحات در وزارت خارجه
اصلاحات نسبتا قابل قبول است
داكتر سپنتا؛ الگوي موفق در فرايند اصلاحات در وزارت خارجه
زنده باد سپنتا این مقاله بسیار عالی است تشکر از نویسنده توانا آقای نظری
داكتر سپنتا؛ الگوي موفق در فرايند اصلاحات در وزارت خارجه
جناب نظری مقالات شما بسیار روشنگرانه است وتحلیل شما عالمانه زنده باشی
داكتر سپنتا؛ الگوي موفق در فرايند اصلاحات در وزارت خارجه
نظری صاحب موفق باشی مقاله شما کاملا واقع بینانه است کسانی که به شما و اقای سپنتا فحش مینویسند ارزش پاسخ گفتن ندارد شمایک انسان با ادب و عالم هستی راه خود را ادامه بده
داكتر سپنتا؛ الگوي موفق در فرايند اصلاحات در وزارت خارجه
سپنتا یک وزیر لایق است نویسنده بسیار مقاله درست و عالی نوشته است.
داكتر سپنتا؛ الگوي موفق در فرايند اصلاحات در وزارت خارجه
راستی هم : اکر از اين بکذریم که آب زورمندان سربالا ميرود، و اينکه امروز ناتو و ساير قوت های خارجی در افغانستان حکومت ميرانند، که طبعا ميتوانند حد اقل برای مؤقت اجنت های راست و چپ و کروکانان مزدور خويش را در قدرت نکهدارند، از نظر حقوقی، دموکراسی و نقش پارلمان در اداره دولتی ديکر مطابق قانون اساسی تحميلی، مطابق فيصله شورای ملی دست نشانده همين زورآوران ناتو، و فيصله ستره محمکه و یا امر رئيس جمهور قانونا و اصولا و شرعا و سنتا سپنتا ديکر وزير خارجه افغانستان نيست!
اينکه سپنتا ديکر وزير خارجه نيست، از لحاظ همين قانون تحميلی اساسی افغانستان و تعامل مروج دولتداری، هيچ کونه سوال نميتواند مطرح شود. ولی ميتواند بهانه ای از طرف زورداران و دليل عوامفريبانه برای بازی دادن مردم بيچاره افغانستان جستجو کردد، تا سپنتا را به حيث وزير در چوکی نکهداری نمایند.
آيا در کل افغانستان هيچ کسې ديکرې نيست که به عوض سپنتا به امور وزارت خارجه کماشته شود؟ آيا افغانستان آنقدر به فقر شخصيت مواجه است؟ يا اينکه حاکمان زورمند و حمايتکران خارجی شان شخصيت های مستقل ملی و سياستمداران کاردان ملت ما را نمی شناسند و يا نمې خواهند بالای أآن ها حساب کنند؟
و چرا تنها سپنتا؟ بخاطر که نوکر بهتر ازوی را هنوز نيافته اند؟ يا...
راستی هم که بهتر است که کسی ديکری وزير مقرر کردد و از تشنج ، بحران و برابلم جلوکيری به عمل آيد.
داكتر سپنتا؛ الگوي موفق در فرايند اصلاحات در وزارت خارجه
اقای سپنتا وهمکاران وی ازجمله اقای مرادیان از دانشمندان کشور است من بانظرآ قای نظری در باره اصلاحات صد فیصد موافقم
داكتر سپنتا؛ الگوي موفق در فرايند اصلاحات در وزارت خارجه
جناب نظری مقاله شمارا خواندم واقعا عالی وعالمانه بود اقای سپنتا حقیقتا اصلاحات اورده است ویک ادم مسلمان واقعی است
داكتر سپنتا؛ الگوي موفق در فرايند اصلاحات در وزارت خارجه
اقای سپنتا ومرادیان هردو استاد پوهنتون در اروپا هستند این افتخار است برای افغانها چرابه این دو انسان دانشمند فحش مینویسید خجالت بکشید وادم شویدبچه های من
داكتر سپنتا؛ الگوي موفق در فرايند اصلاحات در وزارت خارجه
مردم بیدار است هرچه به وزیر خارجه دشنام دهید قدرش بیشتر میشود نمونه اش همین روشنفکران است که از او حمایت میکند همین برادر را ببینید که ماشائاللله چقدر مقاله مقبول نوشته وحقایق را برملا ساخته حالا فهمیدیم که سپنتا صاحب چه کارهای خوبی انجام داده حالا سپنتا نور چشم همه است